Bu derste, peygamberlik makamının suistimale açık yüce bir makam olması sebebiyle tarih boyunca ortaya çıkan sahte peygamberler ile gerçek peygamberleri ayırt etme yöntemleri ele alınmaktadır. Abbas Akyüz, hakiki bir peygamberin ispatı için karineler, önceki peygamberin müjdelemesi ve mucize olmak üzere üç ana yolu açıklamaktadır. Ders, mucizenin sözlük ve terim anlamları ile sihirbazlık, gözbağcılık veya Hint riyazetçilerinin sıra dışı eylemlerinden farklarını akaid ilmi çerçevesinde incelemektedir.
1. Peygamberliği Tanıma Yolları
Karineler ve Şahitler: Bir insanın geçmişi, soyu, ahlakı ve hayatı boyunca mazlumun mu yoksa zalimin mi yanında durduğu incelenerek doğru sözlü olup olmadığı anlaşılabilir. Bu süreç, adeta bir polis soruşturması titizliğiyle yürütülerek kişinin güvenilirliği hakkında ciddi karineler ortaya koyar.
Önceki Peygamberin Müjdesi: Güvenilirliği kesinleşmiş bir peygamberin, kendisinden sonra gelecek zatın ismini veya temel özelliklerini önceden bildirmesi kesin bir delil niteliği taşır. Bu yöntem, Ehlibeyt imamlarının tayininde de geçerli olan önemli bir ispat yoludur.
2. Mucize ve Keramet Farkı
Mucizenin Terim Şartları: Bir olağanüstü olayın mucize sayılabilmesi için ortada peygamberlik iddiasının bulunması, olayın sıradan tabiat kanunlarının ötesinde gerçekleşmesi ve doğrudan Allah’ın özel iradesi ve izniyle meydana gelmesi gerekir.
Keramet Kavramı: Peygamberlik iddiası olmaksızın Allah’ın veli kulları ve imamlar eliyle ortaya çıkan olağanüstü hâllere keramet denir. Ancak keramet göstermek tek başına mutlak bir üstünlük ölçüsü değildir. Asıl fazilet, takva, kulluk ve Allah’a yakınlıktadır.
3. Mucizenin Diğer Sıra Dışı Olaylardan Farkı
İlahi İradeye Bağlılık: Mucize, peygamberin kendi keyfine bağlı olarak kullandığı bir güç veya gösteri aracı değildir. Allah, insanların hidayeti için ne kadarını gerekli görürse o ölçüde izin verir ve peygamber de bu ilahi izin doğrultusunda mucize gösterir.
Hint Riyazetçileri ve Sıra Dışı Eylemler: Çeşitli nefis riyazetleriyle ruhlarını gayrimeşru yollarla güçlendirip tren durdurmak gibi sıra dışı işler yapan kimselerin eylemleri, eğitimle başkalarına aktarılabilir ve başka bir güç tarafından mağlup edilebilir. Mucize ise eğitimle öğrenilemez, başkasına aktarılamaz ve hiçbir fani güç tarafından mağlup edilemez.