Bu ders, Şia ve Sünni ayrımının temel çıkış noktasını, dinin sosyal hayattaki kurallarının bağlayıcılığını ve Peygamber Efendimizden (s.a.a) sonraki liderlik (imamet) meselesinin ilahi mi yoksa toplumsal mı olduğu sorusunu ele almaktadır.
1. Teşrii Yasalar ve Kabul Zorunluluğu
Meşruiyet: İnsan bir sistemi veya dini kabul ettiğinde, onun yasalarına uymayı da taahhüt etmiş olur. `Dinde zorlama yoktur` ifadesi, dine girme aşamasıyla ilgilidir; ancak Müslüman olan biri, o dinin sosyal ve hukuki kurallarına (trafik kurallarına uymak gibi) uymak zorundadır.
Kurallar Bütünü: Din, insanın hem dünyevi (siyaset, ekonomi, toplum) hem de uhrevi (Allah ile bağ) tüm ihtiyaçlarını karşılayan bir sistemdir.
2. Mezheplerin Doğuşu: İmamet mi Hilafet mi?
Liderlik Boşluğu: Peygamberimiz hayattayken hem dini lider (imam), hem askeri komutan, hem de siyasi başkandı. Soru şudur: Peygamberden sonra bu görevleri kim üstlenecek?
Şia Görüşü (İmamet): Liderlik Allah ve Resulü tarafından belirlenmiş ilahi bir makamdır. Peygamberimiz kendisinden sonra Hz. Ali''yi (a.s) imam, komutan ve lider olarak tayin etmiştir. Bu emre uymak namaz gibi farzdır.
Ehli Sünnet Görüşü (Hilafet): Peygamberimiz birini tayin etmemiş, liderlik meselesini topluma bırakmıştır. Toplumun seçtiği kişiye `halife` denir.
3. Şia''nın Temelleri: Peygamber Dönemindeki İşaretler
Şia kavramı ve Hz. Ali''nin (a.s) önceliği bizzat Peygamberimiz döneminde şu delillerle sabitlenmiştir:
`Ya Ali! Sen ve Şian`: Peygamberimiz sağlığında bazı sahabilere (Ammar, Ebuzer, Selman, Mikdat) `Ali Şiası` (Ali''nin izleyicileri) adını vermiştir.
Yevmü''l-İnzar (Uyarı Günü): Peygamberliğin ilk yıllarında akrabalarını davet eden Resulullah, Hz. Ali''yi kardeşi, vasisi ve halifesi olarak ilan etmiştir.
İlim Şehri Hadisi: `Ben ilmin şehriyim, Ali onun kapısıdır.` En iyi bilenin liderliği asıldır.
Leyletü''l-Mebit: Hicret gecesi Hz. Ali''nin Peygamberin yatağına yatarak canını feda etmeye hazır olması (Bakara 207).
Mübahele Ayeti: Hz. Ali''nin Peygamberin `canı/nefsi` olarak nitelendirilmesi (Ali İmran 61).
Gadir-i Hum: Peygamberimizin vefatından kısa süre önce `Ben kimin mevlasıysam, Ali de onun mevlasıdır` diyerek imameti ilan etmesi.
Sonuç: Şia''nın çıkış noktası siyasi bir çekişme değil; dinin tamamlayıcısı olan imamet makamının ilahi bir emirle Hz. Ali''ye ve Ehlibeyt''e verildiği inancıdır.